Từng bước biến ước mơ thành sự thật
Cập nhật lúc11:38, Thứ Hai, 05/06/2017 (GMT+7)

Tin vui bay về từ cuộc thi khoa học kỹ thuật quốc tế, tổ chức tại Mỹ, Dự  án “Tổng hợp các dẫn xuất mới từ Zerumbone và đánh giá tiềm năng sử dụng chúng trong điều trị ung thư” của các học sinh Đỗ Phương Mai, lớp 11 chuyên Hóa và Bùi Đỗ Minh Quân, lớp 12 chuyên Vật lý, Trường THPT chuyên Trần Phú giành giải tư. Đây là lần đầu Hải Phòng có học sinh tham gia cuộc thi này.

 

Các em Bùi Đỗ Minh Quân, Đỗ Phương Mai và cô giáo hướng dẫn 
tại cuộc thi khoa học kỹ thuật quốc gia.

 

“Chủ nhân” của dự án là các học sinh giỏi, ham học, thích nghiên cứu khoa học. Nói về lý do chọn đề tài, Minh Quân cho biết, gia đình có người bác mắc bệnh ung thư mấy năm nay, việc điều trị, chữa chạy rất tốn kém. Chứng kiến việc này, em nung nấu ý định điều chế ra loại thuốc giúp cho những người mắc bệnh ung thư có thể giảm được chi phí điều trị và kéo dài cơ hội sống. Ý định tốt đẹp của em được gia đình ủng hộ và bạn Phương Mai, học sinh chuyên Hóa, học sau em 1 lớp cùng tham gia, hỗ trợ nhiệt tình. Qua nghiên cứu, 2 tác giả thấy, những năm gần đây, nhiều hoạt chất từ thiên nhiên được tìm ra, là các chất dẫn đường trong điều trị bệnh ung thư, điển hình là hợp chất zerumbone phân lập từ gừng gió. Hợp chất này có hàm lượng lớn trong cây, dễ phân lập, ít độc và có khả năng gây độc tế bào chọn lọc.  Mặc dù zerumbone có hàm lượng lớn trong cây gừng gió và hoạt tính gây độc tế bào tiềm năng nhưng chúng ít phân cực, làm hạn chế ứng dụng trong y dược. Ngoài ra, các nghiên cứu về các chuyển hóa chúng thành các dẫn xuất mới, có tiềm năng và đánh giá hoạt tính gây độc tế bào của chúng nhằm khai thác sử dụng hiệu quả nguồn dược liệu này chưa nhiều. Bởi vậy, 2 tác giả  nghiên cứu đề tài này nhằm thiết kế, tổng hợp và thăm dò các hoạt tính chống ung thư một số dẫn xuất mới của zerumbone làm cơ sở cho các nghiên cứu sâu hơn, tiến tới khai thác ứng dụng của chúng trong dược phẩm, nhằm phục vụ  việc chăm sóc sức khỏe cộng đồng.

 

Để hoàn thành dự án, trong thời gian từ tháng 3-2016 đến tháng 9-2016, 2 tác giả thực hiện 14 công việc quan trọng. Đầu tiên là nghiên cứu tài liệu, lập đề cương nghiên cứu, thu thập mẫu gừng gió, gửi đến Viện sinh thái để xác nhận mẫu. Tiếp đó, nghiên cứu cách phân lập zerumbone từ gừng gió tươi với hiệu suất lớn nhất; thực hiện thí nghiệm điều chế các dẫn xuất mới và chất trung gian; thử nghiệm hoạt tính của các chất dẫn xuất trên một số dòng ung thư tiêu biểu và trên thạch mềm, một dạng mô phỏng trên tế bào con người.

 

Nhờ sự hướng dẫn của cô giáo Nguyễn Thị Hải Lý, giáo viên của trường và các chuyên gia ở các Viện nghiên cứu; tinh thần học tập, say mê, nghiên cứu khoa học, dự án của Minh Quân và Phương Mai thành công ngoài mong đợi. Tại cuộc thi khoa học kỹ thuật quốc gia, dự án của các em giành giải nhất lĩnh vực Hóa học, được Bộ Giáo dục- Đào tạo chọn là 1 trong 8 dự án của học sinh nước ta tham gia cuộc thi quốc tế tại Mỹ, tháng 5 vừa qua.

 

Minh Khuê

.